Algı ve Etkili Okuryazarlık

Algıyı yönetmek iletişimi yönetmektir. İletişim, algılamayı yönetmek, davranış biçimleri oluşturmak ve iş hedeflerine ulaşmak için bir araçtır. Algılama yönetimi ile sahip olduğumuz kurumsal görünüm güçlenir veya yayılır. Medya; gündelik hayattan siyasete, toplumsal gelişmelerden, kültürel yapılara kadar çok geniş bir yelpazede bireyleri etkilemekte, farklı anlamlandırma pratikleri sunmaktadır. Sosyal medyanın yoğun bir kullanım alanı sunduğu dijital çağda, kitle iletişim araçları kanalıyla aktarılan mesajları doğru olarak okumak önem kazanmaktadır. Medya metinlerinin gerçeği olduğu gibi aktarmadığı, yeniden inşa edildiği kabul edildiğinde, “algı yönetimi” konusu gündeme gelmektedir. Algı yönetimi çerçevesinde hedeflenen kişi ya da toplumu ikna etmek amacıyla birtakım stratejilerden yararlanılmaktadır. Manipülasyon ve dezenformasyon bu aşamada sıklıkla başvurulan teknikler olarak karşımıza çıkmaktadır. Söz konusu derste haber söylemi ve gerçeklik üzerinde durulduktan sonra, medyanın psikolojik gücü ve algı yönetimi, küreselleşme ile giderek ivme kazanan medyada manipülasyon ve dezenformasyon gibi konularda kazanım beklenmektedir.

Okuma-yazma belirli bir harf sistemini çözmeye yarayan statik bir davranışı ifade ederken okuryazarlık, iletisi olan her şeyi anlamlandırmayı hedefleyen geliştirilebilir bir beceri olarak karşımıza çıkar. Bu manada basılı materyallerin üzerlerinde yer alan harf sistemlerinin çözülmesi okuma yazma davranışına işaret ederken; çözülen bu kodların anlamlandırılması süreci daha üst düzey bir beceri olduğu düşünülen okuryazarlığa işaret etmektedir. Bu sebeple okuryazarlık, bir eğitim terimi olarak insanın içinde yaşadığı dünyayı ve bu dünya içerisinde kendini çeşitli yönleriyle anlamlandırıp doğru ve yeterli bilgi, duygu, düşünce ve donanıma sahip olmasını sağlayan önemli bir beceri olarak nitelenebilir. Okuryazarlık, bireylerde yaşam boyu öğrenme bilincini oluşturma, bu bilinci geliştirme, daha etkin öğrenme için bireylerin yeni beceriler kazanmalarını sağlama olarak tanımlanmaktadır. Geleneksel anlamda okuryazarlık, “okuma, yazma ve rakamsal ifadeleri anlayabilme becerisidir”. Ancak gelişen teknolojilerle birlikte eğitim sisteminde, yalnızca okuma, yazma ve hesaplama becerileri yeterli görülmemektedir. Bu temel becerilerin yanı sıra çeşitli okuryazarlık becerilerinin de geliştirilmesi beklenmektedir.

Literatürde tanımlanan bilgi okuryazarlığı, bilgisayar okuryazarlığı, ekonomi okuryazarlığı, teknoloji okuryazarlığı gibi 34 farklı okuryazarlık alanlarını kapsamaktadır. Etkili okuryazarlık bilgiye ulaşma ve bilgiyi anlama, analiz etme, üretme ve paylaşabilme becerilerini ifade eder. Bireylerin bilgiye ulaşma yollarını bilmesi, öğrenme süreçlerinde anlatım, soru-cevap, yaparak ve yaşayarak öğrenme yöntemlerinin yanında; bireylerin düşünmelerini, araştırmalarını, sorun çözmelerini, edindikleri bilgi ve beceriyi yeniden yapılandırıp hayata geçirmelerini destekleyen eğlenerek öğreten bireysel öğrenme yöntem ve teknikler uygulanır.

Ders Kitabı:

  • Alkaya, A. ve Yağlı, İ. (2015). Finansal Okuryazarlık, Finansal Bilgi, Davranış Ve Tutum: Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi İİBF Öğrencileri Üzerine Bir Uygulama, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8(40): 585-599
  • Balay, R. (2004). Küreselleşme, bilgi toplumu ve eğitim. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 37(2), 61-82.
  • Avgerinou, M. D. 2003. A mad-tea party no-more: Revisiting the visual literacy definition problem. In R.E. Griffin, V.S. Williams, & L.Jung (Eds.) Turning Trees, (29-41), Loretto, PA: IVLA.
  • Yazar: Necla Mora Kitap: Medya Çalışmaları Medya Pedagojisi ve Küresel İletişim Yayınevi: Nobel Yayıncılık
  • Yazar: Oya Tokgöz Kitap: Temel Gazetecilik Yayınevi: İmge Kitabevi Yayınları 

Yazar: Phil M. Jones Kitap: Etki ve İkna Stratejileri Tolga Şar Yayınevi: Sola Unitas

Görmek ve Görsel Okuryazarlık

Ders, beyin fırtınasına sahip bir ortamda bir seri konuşmalar, sunumlar ve tasarım eğitimi ile ilgili toplantılar etrafında örülür. Dersin amacı, her an değişen sosyal, kültürel, ekonomik, teknolojik, yasal ve etik çevrede, öğrencileri güncel iş hayatı ve modern ticari dünyaya alıştırmaktır. Fikirlerin paylaşımı, eleştiriler/kritikler ve iş grubu atmosferinde cesaretlendirilir. Dersin ana odak noktaları: düzeltme ve üretim, yenilikçilik, tasarımsal düşünme, kariyer planlama, tasarım yönetimi, grafik tasarıma yönelik tarih ve felsefe kuramları, reklamcılık, yayıncılık, fotoğraf, tipografi, yeni medya vb. Piyasanın, kendi varlığına meydan okuyacak, her disiplini etkileyebilecek daha korkusuz insanlara ihtiyacı karşılamak.

Ders Kitabı

  • Yazar: Emin Doğan Aydın Kitap: Görsel İletişim Tasarımı Temel Ders Notları Yayınevi: Yorum Sanat Yayınları

Sosyal Girişimcilik

Günümüzde iş dünyasının değişim ile karşı karşıya olması ve daha karmaşık bir yapıda bulunmaya başlaması nedeniyle, meslekî yeterliklerin de geniş tabanlı bilgilere, becerilere ve tavırlara dayalı olmasını ve programların buna göre geliştirilmesini zorunlu hâle getirmektedir. İş yaşamındaki kuralları uygulayarak kurum politikasına uygun etkili ilişkiler ile toplumsal gruplarla sağlıklı ilişki kurulması ve ilişkilerin geliştirilmesi için bireyin, bireysel özelliklerini tanıyıp iş hayatı, sosyal ve kültürel hayatta etkili iletişim kurmaya yönelik bilgi ve becerileri kazanması kaçınılmaz bir durum haline gelmiştir. Bu durum için gerekli koşul iş hayatı, sosyal ve kültürel hayatta etkili iletişim kurmaya yönelik bilgi ve becerileri kazanması ayrıca kreatif düşünme tanımları, kreatif düşüncenin tarihsel gelişimi ve düşünme yaklaşımlarının öğrenilmesi ve uygulanabilmesinin yolunun Kültür Endüstrileri düşüncesinin kaynağını, ortaya çıkaran koşullar ve Dünyada Kültür Endüstrilerinin tarihi ve gelişimi konularının öğrenilmesi ile mümkün olacağı kaçınılmazdır.  Kültür Endüstrileri tanımları, sınıflaması ve bu konudaki bazı önemli istatistik verilerin açıklanması yolunun kazanımı ancak Kültür Endüstrileri düşüncesinin doğru şekilde anlaşılması, programa katılan bireylerin Kültür Endüstrilerinde iş süreçlerinin temelleri; pazar, müşteri ve bağlantılar ile değer önerisi konularında teorik ve pratik bilgilerin öğrenilmesi yoluyla kültürel girişimcilik bilinci kazandırılması ie fikri ve sınai mülkiyetin temelleri, ilgili kurumlar ve örneklerin tanıtılması yoluyla fikri mülkiyetin önemi konusunda bilinç kazandırılması gerekliliğini getirmektedir.

Programın sonunda mesleğe yönelik olarak danışanlar, mesleğin ait olduğu alandaki temel bilgi ve becerileri kazanabilecektir.

Ders Kitabı:

  • Taş, Yunus; Menteşe, Bahar. “Sosyal Girişimciliğin Gelişimi: ” Avrupa Birliği Ülkelerinde ve Türkiye’de Sosyal Girişimciliğin Boyutları”. 2. Uluslararası Çin’dne Adriyatik’e Sosyal Bilimler Kongresi.
  • Türkeş, Nuray. “Türkiye’de Sosyal Girişimciliğin Gelişimi ve Bir Örnek İnsan Olarak İhsan Doğramacı” (PDF). Maltepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü yüksek lisans tezi Temmuz 2017. Erişim tarihi: 1 Haziran 2020.
  •  Sönmez, Asuman; Arıker, Çağla; Toksoy, Andaç. “Dünya’da ve Türkiye’de Sosyal Girişimciliğin Gelişimi” (PDF). Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırmaları Dergisi, Girişimcilik Özel Sayısı, Bahar 2016. Erişim tarihi: 1 Haziran 2020.
  • Roger, L. Martni; Osberg, Sally. “Sosyal Girişimcilik: Kavram Tanımı”. Imece.com sitesi (Stanford Social Innovation Review Bahar 2007’den çeviri).
  • Paksoy, Mustafa; Özbezek, B.; Özçalıcı, Mehmet. “Bireysel ve Örgütsel Sosyal Sorumluluk Faaliyetlerinde Sosyal Girişimcilik Algısı”. II. Uluslararası Girişimcilik ve Kariyer Sempozyumu 9-11 Ekim 2015 Muğla.
  • “Sosyal Girişimcilik Ağı /Anasayfa”. Sosyalgirisimcilik.com sitesi.
  •  “Kusif, Sosyal Finansman Rehberi” (PDF). 2018.
  • “Social Value UK, Sosyal Etki Kılavuzu” (PDF). 2015.
  •  “Sosyal girişimler neden sistemsel düşünceyi kullanmalı?”. 2016.
  • “SSIR, Sosyal İnovasyon için Tasarım Odaklı Düşünme”.
  •  “Joon World, Geleceği Resmederken Bugüne Odaklanmak”.
  •  “İş dünyası sistemleri dönüştürmede sosyal girişimcilerden neler öğrenebilir”.

Yönetim Becerileri İnsan Kaynakları

Sosyal bir sistem olan örgütleri daha derinlemesine anlayabilmek için çalışanların örgüt içindeki davranışları hakkında temel bilgileri aktarmak, çalışanların yönetiminin örgütsel başarı ve verimliliği nasıl etkilediğini incelemek, örgütlerde davranışın önemi, psikolojinin yönetimdeki yeri ve önemi; iş tatmini; motivasyon yükseltici önlemler; örgütsel davranışlar; grup, lider oluşumu; örgütlerde psikolojik şikayetler; iş ortamının fiziksel sorunları; bireyler arası ilişkiler ve haberleşme, liderlik gibi konuları içermekte ve böylece örgütleri etkileyen bireysel süreçleri ve bu süreçler arasındaki etkileşimi kavrayabilmek mümkün olabilecektir.

Ders Kitabı:

  • Organizational Behavior an Introductionary Text, David Buchanan ve Andrzej Huczynski, Prentice Hall. Organizational Behavior, Stephen P. Robbins, Prentice Hall.
  • John NEWSTROM, Keith DAVIS, Organizational Behavior: Human Behavior at Work, McGraw-Hill Higher Education.
  • Yazar: Tamer KOÇEL Kitap: İşletme Yöneticiliği Yayınevi: Beta Yayınları
  • Yazar: Erol EREN Kitap: Örgütsel Davranış ve Yönetim Psikolojisi Yayınevi: Beta Yayınları

Yazar: İlhan ERDOĞAN Kitap: İşletmelerde Davranış Yayınevi: İ.Ü.İşletme Fakültesi Yayını, İstanbul

Değişim Yönetimi

Değişim yönetimi, işletmelerin eskiden beri yaptıkları herhangi bir süreç ya da işin yeni metotlarla yapılmasına değişim yönetimi denilmektedir. Değişim yönetimi, bir şirketin hem iç hem de dış süreçlerinde değişimi tanımladığı ve uyguladığı yöntemler ve tarzlar olarak tanımlanmaktadır.

Değişim her zaman olumlu olarak algılanmaz ve birçok çalışan, kuruluşlarındaki değişikliklere dirençli olabilmektedir. Başarılı iş dönüşümü, çalışanların katılımını sağlamak ve işyerinde yeni davranışlar yerleştirmekle ilgilidir. Harvard Business Review’a göre değişim projelerinin %70’i başarısız olmaktadır.

Değişim yönetimindeki başarısızlığın sebepleri ise aşağıdaki gibidir;

%32 Zayıf proje yönetimi

%20 Doğru ve etkili bir iletişim stratejisinin olmaması

%17 Değişim yönetimi planının değişim gerektiren unsurlarla ilgili olmaması

%17 Amacın net olmaması

%14 Teknolojiye adapte olunmaması

Newton’un Eylemsizlik Yasası’nda olduğu gibi madde duruyorsa durmak ister, sabit hızda gidiyorsa da sabit hızını korumak ister. Değişmek için konfor alanından (comfort zone) çıkmak gerekir.

Bu kapsamda bu ders bağlamında değişim teorisini ve dinamiklerini anlayarak değişimi yaşayan veya yönetme sorumluluğu olan yöneticilerin değişim ve dönüşümü etkin bir şekilde yönetmelerini sağlayacak, hedeflenen değişimleri şirket stratejilerine uygun olarak yönetecek temel yetenek, beceri ve bilgilerinin kazandırılmasını amaçlamaktadır. Ayrıca öğretilerin kişisel seviyede uygulanması yöntemi ile çalışanların daha etkin bireyler haline gelmesi hedeflenmektedir.

Ders Kitabı:

  • Yazar: İrfan Çağlar Kitap: Bireysel, Örgütsel ve Toplumsal Düzeyde: Değişim ve Değişim Yönetimi
  • Yazar: Bülent Tokat Kitap: Örgütlerde Değişim ve Değişim Yönetimi

Güncel Liderlik Yaklaşımları(kişisel gelişim-

Yönetim sürecini, süreci etkileyen faktörleri ve yönetsel fonksiyonların anlaşılması, yöneticilerin işlevlerini ve karşılaştıkları sorunları, geçmişte ve günümüzde kullanılan liderlik tanımlarını ortaya koyarak liderliğin ne anlama geldiğini belirlemek, geleneksel ve çağdaş liderlik teorileri, liderliğin organizasyonlar içerisindeki yerini, rollerini ve diğer çalışanlar ile ilişkilerini açıklayabilmek. Örgütler, belirli amaçla kurulan, bir düzene göre işleyen teknik, sosyal ve ekonomik yapılardır. Özellikle iş dünyasında en büyük sorun insanlarla uğraşmaktır. İş hayatı, sosyal hayatın bir parçasıdır. İçinde bulunduğu ortamı tanımayan; insanlarla konuşmasını, geçinmesini, dost olmasını bilmeyen bir insanın iş hayatında başarılı olması imkânsızdır. Kişiler arasında bağımsızlığı ve iletişimi geliştirip, güven ortamının oluşmasına zemin hazırlayan ve bu ortamın kalıcı olmasını sağlayan bir çalışma sistemidir. Yapılacak işin niteliğine göre, iş için gerekli işlem ve eylemlerin eşgüdümlenerek, birden çok çalışanın bir araya getirilip güçlerini birleştirmesi ve elbirliği ile (sinerji yaratarak) işi yapmalarının sağlanması hedeflenmektedir.

Ders Kitabı:

  • Yazar: Salih Güney Kitap: Liderlik Yayınevi: Nobel Akademi
  • Yazar: G. Murat Dengiz Kitap: Takım Çalışması Teknikleri Yayınevi: Academyplus Yayınevi
  • Yazar: Dale Carnegie Kitap: Üzüntüyü Bırak Yaşamaya Bak Yayınevi: Epsilon Yayınevi
  • Yazar: Donnolen, A. Kitap: Takım Dili Yayınevi: Sistem Yayıncılık
  • Yazar: Prof. Dr. Adnan Çelik, Prof. Dr. M. Şerif Şimşek, Doç. Dr. Abdullah Soysal Kitap: Zaman Yönetimi- Yönetsel Zamanda Etkinlik Yayınevi: Eğitim Yayınevi- Ders Kitapları
  • Yazar: Temel Çalık, Ferudun Sezgin, Cemal Çalık Kitap: Yönetimde Problem Çözme Yayınevi: Pegem Akademi Yayıncılık
  • Yazar: John Adair Editör: Prof. Dr. Nurdan Kalaycı Kitap: Karar Verme ve Problem Çözme
    Yayınevi: Pegem Akademi Yayıncılık
  • Akademik Yayınlar: Akçakaya Ö.R., Erden, Ç.S. (2014). Stres ve Stresle Baş Etmede Psikiyatrik Yaklaşım. Turkısh Family Physician, 5(2), 18-25.
  • Akademik Yayınlar: Akgemci, T. (2010). Örgütlerde Stres ve Yönetimi. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 15 (1-2)
  • Akademik Yayınlar: Yıldız, K. (2018). Eğitim Fakültesi Öğrencilerinin Zaman Yönetimi ve Stres Algılarının İncelenmesi. Sakarya University Journal of Education, 8 (3), 80-99

Akademik Yayınlar: Doç. Dr. Nezahat Güçlü, Gazi Üniversitesi, Gazi Egitim Fakültesi- Zaman Yönetimi.

Liderlik ve Yöneticilik (kişisel gelişim – var olanın başlık ve içeriğini güncelle

Yönetim sürecini, süreci etkileyen faktörleri ve yönetsel fonksiyonların anlaşılması, yöneticilerin işlevlerini ve karşılaştıkları sorunları, geçmişte ve günümüzde kullanılan liderlik tanımlarını ortaya koyarak liderliğin ne anlama geldiğini belirlemek, geleneksel ve çağdaş liderlik teorileri, liderliğin organizasyonlar içerisindeki yerini, rollerini ve diğer çalışanlar ile ilişkilerini açıklayabilmek.

Ders Kitabı:

  • Yazar: Salih Güney Kitap: Liderlik Yayınevi: Nobel Akademi

Stratejik Planlama

Strateji ve bağlamında stratejik planlama kavramı, önce askeri bir kavram olarak değerlendirilmiş, sonrasında iş dünyasının savaş alanı olduğu metaforu ile işletmecilik alanında inceleme konusu olmuştur.  Stratejik planlama, 1960-1980 yılları arasında gelişen ve stratejik yönetim alanında “klasik” olarak görülebilecek ilk düşünce akımıdır. Bu düşünce akımının en belirgin özelliği ve katkısı strateji geliştirmeye “planlı” bir şekilde yaklaşılması gerektiğini ileri sürmesi ve bu planların nasıl geliştirilmesi gerektiği yönünde önemli açılımlar sunması oldu. Diğer bir ifade ile stratejinin nasıl geliştirilmesi gerektiğine yönelik sistematik açıklamaların yapıldığı bu ilk dönemde, stratejinin kontrollü ve akılcı bir yol ile geliştirilebileceği ön kabul olarak benimseniyordu. Bu çerçevede birçok analiz tekniği geliştirildi. Bu tekniklerin başlıcaları şunlardır: Deneyim Eğrisi, Boşluk Analizi (gap analysis), SWOT Analizi, BCG Matrisi, Senaryo Analizi, Endüstri Yaşam Eğrisi. Bu eğitim kapsamında stratejik planlama yapısı süreci ve araçlarının kullanımı katılımcılara aktarılacaktır.

Ders Kitabı:

  • Yazar: Kadri Mirze Kitap: İşletmelerde Stratejik Planlama El Kitabı Yayınevi: Nobel Akademi

Stratejik Yönetim

Strateji, kurum/kuruluşların kaynaklarını etkin konumlandırmasında ve yeteneklerini geliştirmelerinde yön göstermektedir. Stratejinin özü, rakiplerden farklı olmak şeklinde tanımlanabilir. Strateji, bir misyon gerçekleştirme yaklaşımı olarak organizasyonların gelecek amaçlarını gerçekleştirebilmek için organizasyon üyelerine yol gösterici bir özellik taşımaktadır. Strateji, rakiplerin faaliyetlerini de inceleyerek, amaçlara varmak için belirlenmiş, nihai sonuca odaklı, uzun dönemli, dinamik kararlar topluluğu olarak adlandırılırken, stratejik planlama ise dışa dönük olarak arzulanan amaçlara ulaşılması için dış çevrenin her unsuru stratejik bir yaklaşımla incelenerek geleceğin şekillendirilmesi için yapılan çabalardır.

En geniş tanımı ile strateji kişilerin ve kurumların amaçlarına ulaşması anlamına gelir. İş stratejisinin genel tanımı belirli amaçlara ulaşmayı amaçlayan strateji kavramıdır; bu belirli amaçlar kaynakların dağıtımını içeren strateji yapmak için kritik eylemlerdir ve strateji biraz kararlılık, birleşme ya da bağlayıcılığı vurgular. Strateji, iş çevresi kararsız ve tahmin edilemez olduğu için detaylı planlarla daha az ve başarı için takiple daha çok ilgilenmeye başlamıştır. Plan olarak stratejiden yön olarak stratejiye dönüşün önemi stratejinin rolünün aşağı düzeye inmesini vurgulamaktadır. Strateji dalgalı bir çevrede esnekliği ve cevap verme yeteneğini kucaklamalıdır. Bu koşullarda açık olarak strateji daha çok önemli bir hâle gelmektedir. Kesinliğin olmadığı ve değişimin olduğu bir çevrede yönlendirmenin açık algısı amaçların takibi için gereklidir. Firmalar, öngörülemeyen tehditler tarafından harabeye dönmüşken ve yeni fırsatlar açıkça göründüğü zaman, firmanın fırtınalı denizde yönünü bulabilmesi için strateji, hayati bir amaç hâline gelir.

Ders Kitabı:

  • Yazar: Robert M. Grant ve Judith Jordan Kitap: Stratejinin Temelleri Yayınevi: Nobel Akademi