Algı ve Etkili Okuryazarlık

Algıyı yönetmek iletişimi yönetmektir. İletişim, algılamayı yönetmek, davranış biçimleri oluşturmak ve iş hedeflerine ulaşmak için bir araçtır. Algılama yönetimi ile sahip olduğumuz kurumsal görünüm güçlenir veya yayılır. Medya; gündelik hayattan siyasete, toplumsal gelişmelerden, kültürel yapılara kadar çok geniş bir yelpazede bireyleri etkilemekte, farklı anlamlandırma pratikleri sunmaktadır. Sosyal medyanın yoğun bir kullanım alanı sunduğu dijital çağda, kitle iletişim araçları kanalıyla aktarılan mesajları doğru olarak okumak önem kazanmaktadır. Medya metinlerinin gerçeği olduğu gibi aktarmadığı, yeniden inşa edildiği kabul edildiğinde, “algı yönetimi” konusu gündeme gelmektedir. Algı yönetimi çerçevesinde hedeflenen kişi ya da toplumu ikna etmek amacıyla birtakım stratejilerden yararlanılmaktadır. Manipülasyon ve dezenformasyon bu aşamada sıklıkla başvurulan teknikler olarak karşımıza çıkmaktadır. Söz konusu derste haber söylemi ve gerçeklik üzerinde durulduktan sonra, medyanın psikolojik gücü ve algı yönetimi, küreselleşme ile giderek ivme kazanan medyada manipülasyon ve dezenformasyon gibi konularda kazanım beklenmektedir.

Okuma-yazma belirli bir harf sistemini çözmeye yarayan statik bir davranışı ifade ederken okuryazarlık, iletisi olan her şeyi anlamlandırmayı hedefleyen geliştirilebilir bir beceri olarak karşımıza çıkar. Bu manada basılı materyallerin üzerlerinde yer alan harf sistemlerinin çözülmesi okuma yazma davranışına işaret ederken; çözülen bu kodların anlamlandırılması süreci daha üst düzey bir beceri olduğu düşünülen okuryazarlığa işaret etmektedir. Bu sebeple okuryazarlık, bir eğitim terimi olarak insanın içinde yaşadığı dünyayı ve bu dünya içerisinde kendini çeşitli yönleriyle anlamlandırıp doğru ve yeterli bilgi, duygu, düşünce ve donanıma sahip olmasını sağlayan önemli bir beceri olarak nitelenebilir. Okuryazarlık, bireylerde yaşam boyu öğrenme bilincini oluşturma, bu bilinci geliştirme, daha etkin öğrenme için bireylerin yeni beceriler kazanmalarını sağlama olarak tanımlanmaktadır. Geleneksel anlamda okuryazarlık, “okuma, yazma ve rakamsal ifadeleri anlayabilme becerisidir”. Ancak gelişen teknolojilerle birlikte eğitim sisteminde, yalnızca okuma, yazma ve hesaplama becerileri yeterli görülmemektedir. Bu temel becerilerin yanı sıra çeşitli okuryazarlık becerilerinin de geliştirilmesi beklenmektedir.

Literatürde tanımlanan bilgi okuryazarlığı, bilgisayar okuryazarlığı, ekonomi okuryazarlığı, teknoloji okuryazarlığı gibi 34 farklı okuryazarlık alanlarını kapsamaktadır. Etkili okuryazarlık bilgiye ulaşma ve bilgiyi anlama, analiz etme, üretme ve paylaşabilme becerilerini ifade eder. Bireylerin bilgiye ulaşma yollarını bilmesi, öğrenme süreçlerinde anlatım, soru-cevap, yaparak ve yaşayarak öğrenme yöntemlerinin yanında; bireylerin düşünmelerini, araştırmalarını, sorun çözmelerini, edindikleri bilgi ve beceriyi yeniden yapılandırıp hayata geçirmelerini destekleyen eğlenerek öğreten bireysel öğrenme yöntem ve teknikler uygulanır.

Ders Kitabı:

  • Alkaya, A. ve Yağlı, İ. (2015). Finansal Okuryazarlık, Finansal Bilgi, Davranış Ve Tutum: Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi İİBF Öğrencileri Üzerine Bir Uygulama, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8(40): 585-599
  • Balay, R. (2004). Küreselleşme, bilgi toplumu ve eğitim. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 37(2), 61-82.
  • Avgerinou, M. D. 2003. A mad-tea party no-more: Revisiting the visual literacy definition problem. In R.E. Griffin, V.S. Williams, & L.Jung (Eds.) Turning Trees, (29-41), Loretto, PA: IVLA.
  • Yazar: Necla Mora Kitap: Medya Çalışmaları Medya Pedagojisi ve Küresel İletişim Yayınevi: Nobel Yayıncılık
  • Yazar: Oya Tokgöz Kitap: Temel Gazetecilik Yayınevi: İmge Kitabevi Yayınları 

Yazar: Phil M. Jones Kitap: Etki ve İkna Stratejileri Tolga Şar Yayınevi: Sola Unitas

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir